Stany Zjednoczone zwróciły się do Rosji o zatwierdzenie gwarancji bezpieczeństwa dla Ukrainy, które mają być wzorowane na postanowieniach art. 4 i art. 5 Traktatu Północnoatlantyckiego. Poinformował o tym amerykański urzędnik w poniedziałek, przed planowanymi trójstronnymi rozmowami w Abu Zabi. Z przekazanych informacji wynika, że Ukraina pozostałaby poza NATO, ale otrzymałaby ochronę zbliżoną do tej, jaką gwarantuje sojusznikom klauzula o wspólnej obronie.
Art. 5 Traktatu Północnoatlantyckiego zakłada, że atak na jedno z państw członkowskich jest traktowany jako atak na wszystkie. Art. 4 przewiduje z kolei konsultacje sojuszników, gdy bezpieczeństwo któregoś z nich jest zagrożone. Propozycja nawiązywałaby więc do tych mechanizmów, nie tworząc jednak formalnego członkostwa. Oznaczałoby to rozwiązanie pośrednie między pełnym uczestnictwem w Sojuszu a brakiem jakichkolwiek zobowiązań ze strony zachodnich partnerów. Ukraina od lat zabiega o bezpieczeństwo gwarantowane przez Zachód, a kwestia jej przyszłego miejsca wobec NATO pozostaje jednym z głównych punktów sporu w rozmowach o zakończeniu wojny.
Amerykańska propozycja zakłada także poszerzenie formatu rozmów o przedstawicieli państw europejskich. Obecnie rozmowy mają charakter trójstronny, z udziałem Stanów Zjednoczonych, Ukrainy i Rosji. Włączenie Europejczyków mogłoby zmienić dynamikę negocjacji, ponieważ część gwarancji miałaby wymagać zaangażowania państw spoza tego układu. Z przekazanych informacji nie wynika jednak, którzy przedstawiciele europejscy mieliby w nich uczestniczyć ani jaki byłby ich udział w ewentualnych zobowiązaniach.
Nie wiadomo, czy Rosja wyraziła zgodę na przedstawione gwarancje. Brak jest również szczegółów dotyczących ich zakresu oraz mechanizmów egzekwowania. Nie ustalono, w jaki sposób miałaby być realizowana ochrona ani jakie działania podjęto by w razie jej naruszenia. Źródła nie podają także żadnych reakcji ze strony Kijowa ani Moskwy na zaprezentowany pomysł. Te kwestie pozostają otwarte, a dalsze informacje będą zależały od wyników rozmów w Abu Zabi.
6